صفحه اصلی>تداخلات دارویی>مقالات تداخلات دارویی>مسمومیت وعوارض ناخواسته تداخلات دسته داروهای گلیکوزیدی دردرمان نارسایهای قلبی
مقالات تداخلات دارویی
مسمومیت وعوارض ناخواسته  تداخلات  دسته داروهای گلیکوزیدی دردرمان نارسایهای قلبی

مسمومیت وعوارض ناخواسته تداخلات دسته داروهای گلیکوزیدی دردرمان نارسایهای قلبی

 

قلب ماهیچه ای است که به عنوان یک پمپ خودکار برای به گردش درآوردن خون در سراسر بدن فعالیت میکند. نارسایی قلبی وقتی اتفاق می افتد که ماهیچه های قلب قادر به پمپاژ خون کافی برای تأمین نیازهای متابولیکی بافتهای بدن نباشند.

شایع ترین علل نارسایی قلب در جامعه ما ، آسیب عضلانی بر اثر سكته های قلبی و ‏همچنین فشار خون بالای كنترل نشده است.نارسایی قلبی تقریبا در هر کسی میتواند اتفاق بیفتد. البته شایع ترین سن ابتلا، 65 سالگی وبیشتر در بین مردم نژاد آمریکایی-آفریقایی است. هم چنین احتمال ابتلای مردها بیشتر می باشد. علایم‌ شایع  آن تند یا نامنظم‌ شدن‌ ضربان‌ قلب‌، برجسته‌ شدن‌ سیاهرگ‌های‌ گردن، خستگی‌، ضعف‌ یا غش‌، سرفه های شدید‌ معمولاً خلط‌دار، تورم‌ شكم‌، پا و مچ‌ پا، كاهش‌ فشار خون‌، بزرگ‌ شدن‌ كبد و تنگی‌ نفس‌، به‌ خصوص‌ هنگام‌ فعالیت‌ یا موقع‌ صاف‌ درازكشیدن‌ روی‌ تخت‌ می باشد. باید توجه داشت که بیماری‌های دیگری از قبیل مرض چاقی، نارسایی کلیه، مشکلات کبد، کم‌خونی و بیماری تیروئید نشانه‌هایی مشابه نارسایی قلبی دارند. 

در نتیجه اگر شماهم اکنون مبتلا به آن نبوده اما  در معرض خطر ابتلا به آن هستید ، باید از همین امروز تغییراتی رادر شیوه زندگی خودتان جهت پیشگیری از آن انجام دهید.

نارسایی قلبی، ممکن است ناشی از یک بیماری اولیه ماهیچه های قلب، که کاردیومیوپاتی نامیده می شود بوده و اغلب به وسیله بیماریهای شریان کرونر قلب و از جمله حملات قلبی ایجاد شود و یا ممکن است معلول بیماری های دیگری باشد که ماهیچه های قلبی را تحت تأثیر قرار می دهند. مانند فشار خون، بیماریهای کرونری قلب با بیماریهای مختلف دریچه های قلب، ویا وقتی که شریان هایی که خون را به ماهیچه های قلبی می برند سخت و باریک شده باشند. دیابت و فشارخون بالا هم به افزایش خطر این بیماری کمک می کنند. افرادی که قبلا  به نوعی حملات قلبی داشته اند خطر بالایی برای بروز این بیماری دارند، نارسایهای قلبی، علت اصلی مرگ در زنان و مردان است .

  امروزه اولین قدم درمانی، برای نارسایی قلبی برطرف كردن علل زمینه ای در اشکال مختلف و نیز كنترل عوامل خطر ساز در این زمینه می باشد. ازجمله  درمانهای دارویی که برای كاهش سرعت پیشرفت نارسایی و یا توقف آن مورد ‏استفاده قرار می گیرد، مهار كننده های آنژیوتانسین( كاپتوپریل، انالاپریل، لوزارتان)، ‏داروهای مهار كننده سمپاتیک (كارودیلول، متوپرولول) و اسپرینولاكتون داروهای دفع ‏كننده مایعات (فوروزماید) و گشادكننده های وریدی(نیترات ها) هستند. همچنین استفاده از داروهای افزایش ‏دهنده قدرت عضلانی  منجمله (دیگوكسین Digoxin- )  که شامل گلیکوزیدهای قلبی  است  برای كاهش علایم و كنترل ‏پیشرفت نارسایی قلب وافزایش طول عمربیماران بسیار مفید می باشند.

 استفاده ازگلیکوزیدهای قلبی از زمان گذشته در فرهنگهای مختلف بخصوص کشورهای اسکاندیناوی رایج بوده است و برای اولین بار در سال 1775، توسط پزشک انگلیسی به نام ویلیام ویتهرین (  William Withering ) مورد استفاده قرار گرفت. زمانی که او در نیمه راه مابین بیرمنگام به استرافورد، برای تعمیر وسیله نقلیه مجبور به توقف شده بود، به بررسی ترکیب چای به منظور درمان افزایش مایعات در بدن که دچار ورم میشود پرداخت که به طور تصادفی ، از قدرت منحصر به فرد اثرات گلیکوزیدهای گیاهی قلبی، اثر گل انگشتانه قرمز را کشف کرد، که بعدها با اطمینان و آگاهی کامل در مجامع علمی از آن  سخن به میان آمد.

گیاه گل انگشتانه   (Digitalis purpurea )بومی غرب اروپا است و در جنگل ها، بیشه زارها و مناطق مرطوب می روید. گیاهی رطوبت پسند با نیاز آبی بالا، که نور کافی سبب افزایش مواد موثره در برگ هایش می گردد. این گیاه در کشورهای مختلف مانند شمال غربی آفریقا و آسیای مرکزی می روید  و از 22 گونه متفاوت تشکیل شده است که جهت تهیه  داروهای موثر در بیماری نارسایی احتقاقی  قلب ( CHFمورد استفاده قرار میگیرد. در ایران تنها گونه دیژ یتالیس نروزا،  که از بیش از 25 منطقه مختلف جمع آوری شده است بیشتر در قسمت های شمالی یافت میشود. جنس ديژيتاليس (DIGITALIS) هم، از گليكوزيد هاي قلبي مي باشد و هم به برگ هاي خشك گياه ديژيتاليس پور پورا گفته مي شود، که منبع گلیکوزیدهای قلبی مهمی همچون دیگوکسین؛ دیژ یتوکسین و انواع لاناتوزیدها می باشند، در پزشکی از گونه پورپوره آ و لاناتا بیشتر استفاده می گردد، به طوری که گونه پورپوره آ منبع  تجاری تهیه دژیتوکسین و گونه لاناتا منبع تجاری دیگوکسین میباشد ؛ همچنین پودر برگ دیژیتال به صورت قرص،کپسول ؛  ساشه و به فرم قطره در بیماری های قلبی استفاده می گردد. به همین دلیل  خوردن هر بخش از این گیاه می تواند سبب بروز بیماری های قلبی شود. این سم باعث بروزضربان قلب نامرتب ، سوءهاضمه و سرگیجه می شود. برگ های قسمت بالای ساقه بسیار خطرناک هستند یه یک گاز کوچک منجر به مرگ می شود.    

دکتر محمد مهدی ثقفی فوق تخصص فارماکولوژی



 : 1139 ۱۳۹۵/۰۲/۰۸ شرکت باند و گاز و پنبه کاوه